Handboek naar een circulair bedrijventerrein
Een praktisch stappenplan voor ondernemers, gemeenten en parkmanagement om bedrijventerreinen circulair, toekomstbestendig en uitvoerbaar te maken.
Van ambitie naar routekaart
Het handboek vertaalt circulaire economie naar een routekaartaanpak voor de praktijk van bedrijventerreinen. De aanpak helpt om urgentie te bepalen, kansrijke interventies te kiezen, eigenaarschap te organiseren en uitvoering vast te leggen.
Download het handboek
Waarom dit handboek?
Bedrijventerreinen zijn plekken waar materiaalstromen, energiegebruik, logistiek, vastgoed, waterbeheer, werkgelegenheid en ondernemerschap samenkomen. Juist daarom is de circulaire potentie groot, maar de uitvoering vraagt om een aanpak die past bij veel bedrijven, eigenaren en publieke belangen.
De routekaartaanpak maakt de stap van ambitie naar uitvoering concreet. Eerst worden urgenties en kansen zichtbaar gemaakt. Daarna worden interventies uitgewerkt. Vervolgens worden rollen, randvoorwaarden, planning en afspraken vastgelegd.
De aanpak is ontwikkeld met vijf Friese pilotterreinen: de Zwette (Leeuwarden), de Hemmen I en II (Sneek), de Haven (Drachten), Haskerveen (Heerenveen) en Ecopark de Wierde (Heerenveen); voor elk is een routekaart opgesteld. Friesland telt ruim 270 bedrijventerreinen, en de regionale ambitie sluit aan op de landelijke klimaatdoelstellingen voor 2030: 55% CO₂-reductie en 50% minder primaire grondstoffen.
De routekaart in drie stappen
1 Identificeer en prioriteer
Bepaal waar de urgentie zit en welke thema’s voor ondernemers, gemeente en parkmanagement het meest relevant zijn.
2 Concretiseer
Vertaal kansen naar uitvoerbare interventies met een helder doel, betrokken partijen, benodigde middelen en randvoorwaarden.
Per terrein zijn in drie workshops ruim 90 potentiële interventies besproken; alleen interventies met meerwaarde en draagvlak krijgen een plek op de routekaart.
3 Formaliseer
Leg afspraken vast over eigenaarschap, financiering, planning, overlegstructuur en vervolg.
Zeven pijlers voor integraal werken
| Pijler | Focus |
|---|---|
| Materialen | grondstoffen, reststromen en circulaire inkoop |
| Energie | besparing, opwek, opslag en slim netgebruik |
| Water | vasthouden, infiltreren, besparen en hergebruiken |
| Biodiversiteit | groen, bodemkwaliteit en ecologische verbindingen |
| Maatschappij | samenwerking, organisatiekracht en lokale waarde |
| Gezondheid | gezonde, veilige en aantrekkelijke werkomgeving |
| Waarde | economische, maatschappelijke en ecologische baten |
Acht inzichten uit het handboek
- Een circulair bedrijventerrein begint met urgentie.
- De 7 pijlers maken circulariteit integraal.
- Routekaarten werken pas met draagvlak.
- Begin met maximaal drie korte-termijnacties.
- Parkmanagement kan versnellen.
- Een nulmeting maakt prioriteiten bespreekbaar.
- Interventies vragen eigenaarschap en randvoorwaarden.
- Succes maakt succes.
Download het handboek
Van terrein naar transitiepraktijk
De routekaartaanpak maakt circulariteit uitvoerbaar op bedrijventerreinen: concreet genoeg voor ondernemers, bestuurbaar voor gemeenten en organiseerbaar voor parkmanagement.
Veelgestelde vragen over een circulair bedrijventerrein
Een bedrijventerrein is de plek waar materiaalstromen, energiegebruik, logistiek, vastgoed, waterbeheer, werkgelegenheid en ondernemerschap samenkomen. Juist daardoor is de circulaire potentie groot. Volgens dit handboek vraagt de uitvoering om een aanpak die past bij veel bedrijven, eigenaren en publieke belangen.
Volgens dit handboek met een routekaartaanpak die de stap van ambitie naar uitvoering concreet maakt. De aanpak helpt om urgentie te bepalen, kansrijke interventies te kiezen, eigenaarschap te organiseren en de uitvoering vast te leggen.
Eerst identificeer en prioriteer je: bepaal waar de urgentie zit en welke onderwerpen het meest relevant zijn. Daarna concretiseer je kansen tot uitvoerbare interventies met een doel, betrokken partijen, middelen en randvoorwaarden. Tot slot formaliseer je afspraken over eigenaarschap, financiering, planning en vervolg.
Materialen (grondstoffen, reststromen en circulaire inkoop), energie (besparing, opwek, opslag en slim netgebruik), water, biodiversiteit, maatschappij, gezondheid en waarde. Samen zorgen de zeven pijlers ervoor dat circulariteit integraal wordt opgepakt in plaats van als losse projecten.
Volgens dit handboek begint een circulair bedrijventerrein met urgentie. Een nulmeting maakt de prioriteiten bespreekbaar, en je begint het beste met maximaal drie korte-termijnacties. Zo blijft de aanpak behapbaar en bouwt succes verder op succes.
Routekaarten werken pas met draagvlak, en parkmanagement kan de uitvoering versnellen. Interventies vragen bovendien om helder eigenaarschap en om de juiste randvoorwaarden, anders blijven ze op de plank liggen.
Onder meer: een circulair bedrijventerrein begint met urgentie, de zeven pijlers maken circulariteit integraal, routekaarten werken pas met draagvlak, begin met maximaal drie korte-termijnacties, parkmanagement kan versnellen, een nulmeting maakt prioriteiten bespreekbaar, interventies vragen eigenaarschap, en succes maakt succes.
Het handboek is bedoeld voor ondernemers, gemeenten en parkmanagement. Het is opgesteld in opdracht van Vereniging Circulair Friesland (2023), met New Economy in de rol van begeleiding van de routekaarten en samen met de partners Stec Groep, Circulair Friesland en Noord-Nederland verdient Circulair.