Bosbeweiding kan de provincie Utrecht in 2030 samen 130 kton CO₂-eq per jaar aan reductie en vastlegging opleveren, door vee te laten grazen tussen bomen in plaats van op kale weiden.
Wat het is
Bij bosbeweiding wordt de conventionele weidegang van vee gecombineerd met bomen en struiken op hetzelfde land. Weilanden die kriskras met bomen zijn beplant slaan vijf tot tien keer meer koolstof op — zowel bovengronds als in de bodem — dan boomloze weiden. Het vee levert mest en bestrijdt onkruid, terwijl bomen de vruchtbaarheid en waterhuishouding van de bodem verbeteren. Zo wordt het land gezonder én productiever.
Potentieel in Utrecht
De totaal adresseerbare markt is 66.418 hectare niet-gedegradeerd grasland met minimale of matige hellingen. Het vastleggingspotentieel is 2,7 ton koolstof per hectare per jaar. Het plausibele scenario benut 10% van dit areaal (6.642 hectare) en levert 15 kton reductie plus 18 kton vastlegging; het ambitieuze scenario benut 40% (26.567 hectare) en komt uit op 58 kton reductie plus 72 kton vastlegging — samen 130 kton.
Meekoppelkansen
Bosweiden bieden vee bescherming tegen zon en wind en een gevarieerder voedselaanbod; er zijn aanwijzingen dat herkauwers het dieet beter verteren en daardoor minder methaan uitstoten. De opbrengst per hectare kan 5 tot 10% hoger liggen, terwijl er minder voer, mest en onkruidbestrijding nodig is.
Beleid in de provincie
De provincie Utrecht heeft geen expliciete doelstelling voor bosbeweiding. Wel wordt binnen de eiwittransitie gesproken over het verminderen van de klimaatimpact van de veeteelt, waaraan bosbeweiding een relevante bijdrage kan leveren.
In de praktijk
Het burgerinitiatief Land van Ons koopt landbouwgrond aan voor herstel van biodiversiteit en landschap. Op verschillende percelen worden struiken en bomen toegevoegd aan grasland voor vee, met een langetermijnvisie op maat per perceel.
Veelgestelde vragen
Hoeveel CO₂ kan bosbeweiding in Utrecht opleveren?
Volgens deze verkenning samen tot 130 kton CO₂-eq per jaar in 2030 (58 kton reductie plus 72 kton vastlegging, ambitieus scenario), of 33 kton in het plausibele scenario.
Waarom slaan bosweiden meer koolstof op?
Weilanden met bomen slaan vijf tot tien keer meer koolstof op dan boomloze weiden, zowel in de biomassa boven de grond als in de bodem.
Is bosbeweiding goed voor het vee?
Ja, bomen bieden bescherming tegen zon en wind en een gevarieerder voedselaanbod; er zijn aanwijzingen dat het vee minder methaan uitstoot.
Bron: Preliminary Climate Solutions Assessment provincie Utrecht (Drawdown Europe & New Economy, 2021), o.b.v. de Project Drawdown-methodiek. Onderdeel van het klimaatactieplan per sector voor de provincie Utrecht.